Núi thơ Dục Thuý - Ninh Bình

Nổi tiếng với hơn 40 bài thơ khắc trên vách núi của các danh nhân, núi Non Nước nằm nghiêng mình bên sông... không chỉ là cảnh tiên nơi cõi tục mà còn là núi thơ với “thơ phú anh hoa đầy vách gấm” làm mê hồn du khách.
Đây là trường hợp rất hiếm vì không phải núi non nào được xếp loại danh thắng nhờ chuyện khắc thơ nhiều đến như vậy.

Núi Non Nước cao trên 100m ở Ninh Bình. Núi còn có tên cổ là Dục Thúy Sơn nghĩa là 'con chim chả' tắm bên dòng sông nước bạc. Núi nằm ở vị trí ngã ba sông, nơi giao giữa sông Vân với sông Đáy. Hàng trăm năm trước, chân núi bị sóng biển bào mòn, khoét thành một hõm sâu, từ xa nhìn lại, núi giống như một mái hiên hình vòm cuốn che rợp cả một khoảng sông xanh.

Vào đời Trần, Trương Hán Siêu tự là Thăng Phú, hiệu là Đôn Tẩu - người con của đất Ninh Bình đã khởi tạo nên bảo tàng thơ này, khai sinh ra truyền thống khắc thơ vào núi đá.

Bài thơ đầu tiên ông khắc vào vách núi có tên là Núi Dục Thuý ngợi ca vẻ đẹp của núi và khát vọng tha thiết muốn trở về với quê hương vì sự quyến rũ của phong cảnh Dục Thúy tươi đẹp: Non xanh xanh vẫn như xưa/ Du nhân đi mãi vẫn chưa thấy về!/Sóng in bóng tháp bồ-đề/Mở toang cửa động liền kề chân mây.

Kể từ sau bài thơ khắc núi của Trương Hán Siêu, nhiều người còn biết đến ngọn núi này như một ''núi thơ''.
Đến triều Lê, vua Thánh Tông khi ở Vĩnh Lăng (Thanh Hoá) trở ra, cũng dừng thuyền lên thăm núi Dục Thuý, cảm thán trước cảnh đẹp của thiên nhiên và những bài thơ trên vách núi, đã làm bài Đề núi Dục Thuý, cho khắc ở phía tây của ngọn núi nhô cao ở phía đông.

Vua Tự Đức triều Nguyễn đến thăm núi cũng đề thơ vào vách đá.

Có thể nói không một ngọn núi nào trên đất nước ta lại gắn với nhiều triều đại phong kiến Việt Nam như núi Dục Thuý. Nhiều tao nhân mặc khách mỗi khi đến nơi này đều đề thơ khắc núi. Cho đến nay, người ta đã tìm thấy trên dưới 40 bài thơ được khắc trên sườn Non Nước với nhiều thể loại khác nhau, nhiều nhất là loại thơ 4 chữ - tứ tuyệt, ngũ ngôn - năm chữ, tám câu - bát cú, thất ngôn - bảy chữ.

Những bài thơ đều thiên về tả cảnh, tả tình gửi gắm niềm tâm sự riêng tư, suy ngẫm về sự hưng vong và nhân tình thế thái…

Tác giả của những bài thơ nổi tiếng ấy thường là các bậc đế vương, các danh nhân đất nước như Lê Thánh Tông, Lê Hiền Tông, Phạm Sư Mạnh, Trương Hán Siêu, Nguyễn Du, Ngô Thi Sĩ…
Dục Thuý trở thành núi thơ, một tuyển tập thơ có một không hai ở đất nước ta chứa đựng những bài thơ hay trong bảy thế kỷ qua.

Bất luận thời gian, trải qua bao độ phong sương, mưa nắng của đất trời, những bài thơ chữ Hán, chữ Nôm, nét chữ to, nét chữ nhỏ, khắc trên vách núi vẫn còn in rõ như mới hôm qua. Những tác phẩm thơ khắc trên đá như những tác phẩm điêu khắc tạo hình hoàn chỉnh cho cái đẹp của núi, cuốn hút du khách lòng không muốn rời, chân không muốn bước để say trong cảnh núi sông tuyệt mỹ.

Đặt chân tới Dục Thuý Sơn là đến với bảo tàng thơ Hán Nôm - một bảo tàng thi ca của tạo hoá rất sống động và phong phú giữa đất trời.

Dục Thuý Sơn không chỉ là một thắng cảnh, một núi thơ mà còn là một cứ điểm quân sự lợi hại kiểm soát đường giao thông thuỷ bộ Bắc - Nam thời xưa. Do núi nằm ở vị trí trọng yếu kiểm soát đường giao thông thủy - bộ Bắc Nam nên tại đây đã diễn ra nhiều trận chiến ác liệt trong các cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ gắn liền với tên tuổi của các chiến sĩ cách mạng trẻ tuổi như Lương Văn Tụy, Giáp Văn Khương.

Du lịch, GO!

Đêm cuối năm trên Tây Côn Lĩnh

(ANTĐ) - Hàng năm, cứ vào độ chớm đông, khi mưa phùn giăng mắc khắp các nẻo đường miền Bắc cũng là lúc năm hết Tết đến. 

Đã bao giờ, bạn được đón những ngày đầu tiên của năm mới trên đỉnh Tây Côn Lĩnh, trong ngôi nhà của một gia đình người Mông? Dẫu cho ngôi nhà đó có ở chốn thâm sơn cùng cốc, nhưng với chúng tôi lại là nơi vô cùng ấm áp.
Chúng tôi rời  thị trấn Vinh Quang (Hoàng Su Phì) vào ngày cuối cùng của năm 2012, với quyết tâm vượt qua đỉnh Tây Côn Lĩnh, nóc nhà của vùng Đông Bắc. Dẫu cho độ cao chỉ chạm ngưỡng 2.427m song để chinh phục được đỉnh núi này lại gian nan hơn việc tới được đỉnh Fansipan gấp nhiều lần...

Phần bởi đây là cung đường hiểm trở, đường gãy cụt, và phần nhiều bởi quãng đường hơn 30km xuyên rừng bằng xe gắn máy trên con đường mòn rộng vừa khít một bàn chân.

Xuất phát từ khi trời còn tang tảng sáng, vậy mà chiều muộn chúng tôi mới tới được bìa rừng thuộc xã Thèng Chu Phìn, nghĩa là chúng tôi không cách nào có thể vượt rừng trong ngày được. May thay, đang loay hoay tìm cách ngược đường trở lại Ủy ban  xin ngủ nhờ thì gặp một căn nhà trình tường vừa mới cất vẫn còn thơm mùi ngai ngái của đất, của gỗ sa mộc. Anh chủ nhà người Mông nhiệt tình mời chúng tôi nghỉ lại qua đêm cùng với gia đình.

Sau bữa cơm chiều đạm bạc mà đượm tình thân, bên bát trà nóng, chúng tôi khẽ khàng nhận ra bữa ấy là đêm cuối cùng của năm, 31-12. Ngồi quây quần bên bếp lửa, nghe người cha người mế họ Lý kể chuyện gốc tích dòng tộc xưa kia của mình mà lòng chúng tôi không giấu nổi niềm thích thú. Theo lời kể thì họ là hậu duệ của một nhánh nào đấy thuộc vương triều nhà Lý ngày xưa vì loạn lạc mà chạy tới đất này. Rồi trải qua hàng trăm năm sinh cơ lập nghiệp, họ chăm chỉ lam lũ tảo tần sống nơi ven rừng thưa bóng người qua, giữ đất, giữ phong tục tập quán cho dân tộc mình.

Căn nhà mới cất nên vẫn còn sơ sài lắm, ngoài cái bếp lửa ra thì trong nhà còn mỗi chiếc giường gỗ sa mộc mới đóng, chiếc cát-sét đang phát ra những điệu dân ca của người Mông. Anh chủ nhà tinh ý đứng lên tắt nhạc, chậm rãi hơ tay bên bếp lửa rồi nhẩn nha hát cho chúng tôi nghe điệu nhạc họ vẫn thường hát mỗi khi đi trỉa ngô, trồng lúa trên những kẽ đá tai mèo sắc ngọt của đất Hà Giang. Dẫu cho còn thiếu tiếng khèn Mông dìu dặt, còn thiếu tiếng kèn môi như chúng tôi thường gặp ở những phiên chợ thì bài hát vẫn không hề mất đi âm điệu duyên dáng, da diết.

Đêm đã về khuya, người vợ trẻ của anh chủ nhà trải cho chúng tôi cái ổ rơm ngay gần bếp vì sợ khách không quen với cái lạnh như cắt nơi rừng sâu. Chúng tôi dần chìm vào  giấc ngủ và tự nhủ mình sẽ chẳng bao giờ có thể quên được trải nghiệm thú vị của ngày hôm ấy.

Theo Tuấn Linh (An Ninh Thủ Đô)
Du lịch, GO!

'Cổng trời', vừa đến đã say!

(TTO) - Nằm ở độ cao hơn 1.200m so với mực nước biển, xã vùng cao An Toàn huyện An Lão được ví như “cổng trời” phía Tây bắc tỉnh Bình Định.
Trước đây, từng có nhiều giai thoại để đời về hành trình gian nan vượt dốc của những đoàn công tác từ dưới xuôi lên.

< Đường lên cổng trời, bên núi cao, bên vực sâu.

Giờ tất cả đều trở thành ký ức. Đường lên "cổng trời" hôm nay có lẽ là cung đường đẹp nhất trong tỉnh, thôi thúc những bước chân khám phá của giới trẻ mê nhiếp ảnh và “phượt”.

Bức tranh “cổng trời”

< Mặt trời lên cao, sương vẫn còn bồng bềnh trên đỉnh núi.

Chuyến đi đầu tiên của nhóm chúng tôi theo đúng nghĩa “phượt” bằng xe máy lên "cổng trời" vào cuối tháng 6-2013. Qua khỏi ngã ba Xuân Phong chừng vài km, độ dốc bắt đầu cao dần, hơi lạnh của núi rừng len nhẹ vào người. Cảm giác bình yên khi đi giữa một bên là ruộng, suối và một bên là những ngọn đồi cao, nơi những ngôi nhà nhỏ của bà con dân tộc xã An Quang, An Nghĩa nằm nép mình dưới những rặng cau xanh.

Càng lên cao, không khí càng lạnh. Rừng thâm u. Tiếng suối chảy róc rách lẫn trong tiếng chim rừng gọi bạn như huyền hoặc. Những con dốc nối đuôi nhau. Thấp. Rồi cao. Rồi dựng đứng. Vòng cung. Xoáy trôn ốc. Người và xe chồm lên, chúi xuống theo những cung đường. Tiếng xe máy lúc gầm lên, lúc thả trôi, nhẹ bẫng…

< Bầy trâu thong dong gặm cỏ bên nương lúa.

Mặt trời lên cao nhưng sương núi vẫn còn lảng bãng trong giấc ngủ vùi lười biếng, nằm treo mình trên những cánh rừng nguyên sinh. Trong không gian mờ sương, đứng nơi đầu dốc xòe tay ra, cứ ngỡ vốc được hàng nắm sương núi!

Vừa vượt qua chặng đường dài hơn 30 km, xuôi theo con dốc đầu thôn 2, cả nhóm dừng xe, lặng người trước không gian yên bình đang mở ra trước mắt. Mùa này, những thửa ruộng bậc thang của đồng bào đang chín vàng chờ ngày thu hoạch. Những thung lũng nhỏ, vàng rực được bao bọc bởi những ngọn đồi xanh.

Dưới thung lũng nơi con suối nhỏ chảy qua, người mẹ Bana vừa chăn trâu vừa hát ru con bên những thửa ruộng chín vàng. Bầy trâu thong dong gặm cỏ dưới nắng trưa. Sau phút ngây người, cả nhóm lập bập rút máy ảnh bấm lia lịa.

< Trò chơi của những đứa trẻ trên "cổng trời".

Ban ngày, người lớn đi rừng, đi rẫy. Làng chỉ còn trẻ con và người già. Khi chúng tôi đi qua, có ánh mặt lạ lẫm, ngại ngùng nép sau khung cửa. Có nụ cười hồn nhiên, thân thiện. Đám trẻ con ríu rít bám theo để được chụp ảnh và cười rộ lên khi thấy ảnh của mình. Chúng vui và dễ gần dù cuộc sống còn đầy lam lũ...

Ngày trở lại…

Sức hấp dẫn của cung đường phía tây bắc và ánh mắt, nụ cười trẻ thơ nơi “cổng trời” đã thôi thúc chúng tôi trở lại. Nguyên Sniper, một thành viên của nhóm đề xuất ý tưởng bán những bức ảnh đẹp nhóm chụp được, lấy tiền tổ chức trung thu cho các em.


< Một xóm nhà nằm bên sườn núi.

15 bức ảnh về thiên nhiên và con người nơi “cổng trời” chụp trong những chuyến đi trước được tuyển chọn gửi đến các mạnh thường quân. Kết quả, tám bức được “mua” với giá 500.000-2 triệu đồng. Phần kinh phí xem như tạm ổn. Nguyên Sniper gọi điện cho lãnh đạo huyện “xin chủ trương”. Huyện đồng ý và giao Huyện đoàn phối hợp, hỗ trợ nhóm tổ chức đêm trung thu cho thiếu nhi toàn xã.

Vậy là hăm hở đi mua quà. Vở học, mũ, bánh kẹo, lồng đèn… 70 phần quà được đóng gói, gửi xe từ Quy Nhơn về An Lão để sau đó theo xe một mạnh thường quân trực chỉ An Toàn. Nhóm chúng tôi xuất phát từ Quy Nhơn bằng xe máy vào chiều hôm trước, đêm nghỉ nhờ nhà người quen ở gần hải đăng Hòn Nước (Mỹ Thọ - Phù Mỹ) với dự định sáng hôm sau chụp bình minh trên biển và ngọn hải đăng, sau đó đi thẳng lên An Lão.

< Bữa cơm trưa trên đại ngàn với cá đồng kho nghệ, gà kho sả và rau rừng.

Nhưng do ảnh hưởng của đợt áp thấp trước bão số 8, sáng sớm trời đã chuyển mưa, mây ngầu đục vần vũ. Chúng tôi nhằm hướng An Lão, xác định con đường phía trước đầy khó khăn nhưng vẫn không thôi hi vọng “cổng trời” nắng ráo để các em có một đêm trung thu trọn vẹn.

10g, mọi người dừng chân tại Xuân Phong (cách trung tâm huyện An Lão khoảng 5km) để ăn cơm, trang bị thêm vài vật dụng cần thiết cho chuyến leo “cổng trời”. 12g, cả nhóm xuất phát cũng là lúc trời bắt đầu mưa nặng hạt. Hai thành viên mới đi lần đầu chép miệng, nhìn trời với ánh mắt lo âu. Một thành viên cũ trấn an: “Không sao. Trời mưa, xe không bị nóng máy, mình vượt dốc không cần dừng nghỉ”.


< Niềm vui Trung thu với lồng đèn và những món quà đơn sơ nhất.

Bốn chiếc xe máy chầm chậm nối đuôi nhau. Con đường quen thuộc sau chuyến đi lần trước giờ như chìm trong màn sương núi và nước mưa. Mưa ràn rạt quất rát mặt. Nhọc nhằn người cầm lái nhưng người ngồi sau lại tha hồ ngắm núi non, mây trời. Đi trong mưa giữa đại ngàn, đó cũng là một trải nghiệm thú vị.
Hơn hai giờ đi dưới cơn mưa rầu rĩ của núi rừng, chúng tôi đã vượt qua “cổng trời”.

Trung thu nơi "cổng trời"

Theo kế hoạch, 17g khai mạc đêm hội trăng rằm nhưng mới 15g Hội trường UBND xã đã chật kín trẻ em. Các em từ điểm làng xa nhất là thôn 1 cũng đã về đông đủ. Thương đứt ruột khi biết huyện thông báo 17g, xã thông báo "trừ hao" 15g và nhà trường thì... 13g. Kết quả cô trò lục tục chuẩn bị từ lúc… 11g. Riêng các em ở thôn 2 thì có mặt ở UBND xã từ sáng sớm! Hôm nay, các em đều mặc đồ mới. Có em xúng xính trong bộ trang phục truyền thống của dân tộc mình.


< Đêm ngủ nhờ trong căn bếp nhà người dân nơi “cổng trời”.

Những đứa trẻ vùng cao quanh năm lam lũ lần đầu tiên mới biết thế nào là đón Trung thu, cảm xúc của chúng đã gieo vào lòng chúng tôi những xúc cảm mãnh liệt. Nhìn những gương mặt háo hức, những nụ cười hồn nhiên, thân thiện và ánh mắt trong veo của các em, những nhọc nhằn suốt đoạn đường dài đã được đền đáp.

Đêm, chúng tôi nghỉ nhờ trong căn bếp một người dân ở đầu thôn 2. Chỉ có 3 chiếc chiếu, không có chăn. Sáu thành viên nam nằm “quây quần” bên bếp lửa. Mưa gõ đồm độp suốt đêm trên mái tôn. Gió thốc từng cơn qua khe ván nhà sàn. Không quen cái lạnh vùng cao, lôi hết quần áo mang theo quấn kín người vẫn không ngủ được vì lạnh. Vậy là ngồi dậy đốt lửa để sưởi, chờ trời sáng…
Một chuyến đi nhọc nhằn nhưng đầy cảm xúc.

Theo Sơn Phạm (báo Tuổi Trẻ)
Du lịch, GO!

Tà Chì Nhù - Thiên đường nơi hạ giới

(Zing) - Khám phá đỉnh núi cao thứ 6 Việt Nam là một trong những trải nghiệm khó quên với những người mê xê dịch.

Tà Chì Nhù, thuộc dãy Phu Song Sung theo cách gọi của người dân tộc Thái hay Chung Chua Nhà theo cách gọi của người dân tộc Mông, là đỉnh núi cao thứ 6 Việt Nam, nằm trong địa bàn huyện Trạm Tấu, tỉnh Yên Bái. Đây là đỉnh núi mơ ước của biết bao dân yêu leo núi vì nổi tiếng với biển mây ở lưng trời. Thời điểm đẹp nhất để ngắm mây là khoảng từ tháng 10 đến tháng 2 khi khí trời lành lạnh làm cho mây tụ về, cứ quanh quẩn bên núi mãi không tan.

Tôi biết đến Tà Chì Nhù một cách rất tình cờ. Được một người bạn rủ đi, tôi lên mạng tìm thông tin về đỉnh núi này thì tôi thấy... thôi rồi là đẹp, độ cao 2.979m, dài khoảng 8km cũng vừa sức mình. Thế là xách balo lên và đi.

Chúng tôi vượt qua 230km đường toàn đèo dốc tới Trạm Tấu và 6km cuối cùng mà dân phượt vẫn gọi là đường off-road để vào bản Xà Hồ.

Gửi xe ở trại khai thác chì, chia đồ. Ai cũng háo hức vì sắp chinh phục được đỉnh cao mới. Con dốc từ mỏ chì đi lên gần như là gắt nhất, gây sốc nhất. Nhưng là chặng đường đầu tiên nên ai ai cũng căng tràn sức sống, tưng bừng khí thế. Lúc bắt đầu xuất phát thì trời vẫn còn âm u và mù sương do đêm qua mới mưa. Nhưng càng lên cao thì trời càng khô ráo, bắt đầu đón những tia nắng đầu tiên.

Bước… bước… bước… không biết đã qua bao con dốc rồi. Đã mệt lắm rồi. Thế rồi có người chỉ: “Lên 3 cái cây kia là được nghỉ rồi, nướng gà ở đấy”. Nhìn 3 cái cây ở rất gần, tôi lại hăm hở bước tiếp. Ấy thế mà đi mãi, 3 cái cây vẫn rất gần và rất xa như thế. Tự nhủ với lòng “Cứ đi là sẽ đến”. Rồi khi thấy cái cây thứ nhất ở ngay trước mắt, mọi mệt mỏi như tan biến.

Hóa ra 3 cái cây không thẳng hàng như mình nghĩ. Nhưng việc "bò" lên từ cây này đến cây kia cũng không còn là điều gì đấy quá nặng nề. Mỗi lần đạt được một mục tiêu ngắn hạn, chúng ta lại cảm thấy hào hứng hơn, nhiệt tình hơn. Dù lên đến đây được biết còn lâu mới tới điểm hạ lều, còn lâu mới được nướng gà. Nhưng có hề gì, mình lại tràn trề sinh lực rồi.

Chinh phục Tà Chì Nhù khó, nhưng là cái giá của nó cả. Khi mà chặng đường ta đã qua chìm ngập trong biển mây, khung cảnh đẹp đến mê hồn, phút chốc ngẩn ngơ. Cái giá phải trả quả là xứng đáng.

Gió thổi lồng lộng, nền trời xanh ngắt một màu, mây trắng bồng bềnh ôm ấp núi. Đây liệu có phải là thiên đường? Nếu là thiên đường, làm sao để tôi có thể trở về với trần thế? Nếu chỉ là một giấc mơ, thì trong cuộc đời mỗi người có mấy lần được mơ giấc mơ như thế?

Trên đỉnh đồi cao, chút nắng rong chơi còn sót lại dần biến mất. Chúng tôi rảo bước thật nhanh để kịp đến nơi cắm trại trước lúc trời tối. Để còn kịp ngắm những tia nắng hoàng hôn cuối cùng trong ngày.

Đêm ấy, bên ánh lửa bập bùng, mặc cho những cơn gió vẫn rít gào xung quanh, chúng tôi xích lại gần nhau hơn. Những câu chuyện cứ tiếp nối đến tận khuya. Những con người xa lạ bỗng hóa thành tri kỷ.

Giữa đêm hoang liêu ấy, tôi không tài nào ngủ được, cứ thao thức chập chờn. Nằm trong lều nghe tiếng gió quần vũ xung quanh, tiếng bước chân của đàn ngựa dậy sớm, tiếng ma quái của núi rừng. Co quắp trong cái lạnh, tôi tự trấn an mình. Để rồi sáng hôm sau tỉnh dậy, là một ngày hoàn toàn mới, là bình minh nơi thiên đường.

Tà Chì Nhù không chỉ đẹp ở biển mây. Mà còn là nơi có những đàn ngựa được nuôi hoang dã. Cái đẹp của tự nhiên, của núi rừng hòa quyện lại. Tôi vẫn ngỡ ngàng không tin được mình lại may mắn đến thế.

Giấc mơ nào thì cũng phải kết thúc. Chúng tôi tiếp tục lên đường. Chân đã mỏi, gối đã trùng, nhưng trong tim ai cũng có một niềm hạnh phúc âm ỷ. Hạnh phúc vì đã chinh phục được giấc mơ.

Theo Phượt thủ Hoàng Giang (New Zing)
Du lịch, GO!

Trekking lên đinh Phu Song Sung
Phu Song Sung - sừng sững giữa tầng mây
Lên đỉnh Phu Song Sung giá buốt

Khám phá ngọn núi thấp nhất nước

'Thất Sơn huyền bí' là cụm từ người xưa thường đề cập khi nói về vùng bán sơn địa tỉnh An Giang. Ngày nay sự huyền bí ấy vẫn còn phủ trùm nhiều ngọn núi của vùng biên địa nầy. Trong đó đậm màu huyền thoại nhất có lẽ là núi Nước (Thủy Đài Sơn), ngọn núi thấp nhất nước vì chỉ cao 54m với chu vi 1.070m.

Núi Nước nằm giữa những cánh đồng rộng lớn, cách tỉnh lộ 955B và núi Tượng khoảng 600 mét, thuộc địa phận thị trấn Ba Chúc, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang. Thủy Đài Sơn gắn liền với những truyền thuyết trong dân gian về phong thủy của đất phương Nam.

< Hoàng hôn bên núi Nước.

Gọi là núi Nước vì vào mùa nước nổi, cánh đồng bao quanh núi ngập tràn nước. Giữa màu nước đỏ phù sa, núi nhô cao lên như một đảo giữa biển.

Theo học giả Nguyễn Văn Hầu, núi Nước (Thủy Đài Sơn) cùng với núi Két (Anh Vũ Sơn), núi Dài Năm Giếng (Ngũ Hồ Sơn), núi Tượng (Liên Hoa Sơn), núi Dài (Ngọa Long Sơn), núi Tô (Phụng Hoàng Sơn) và núi Cấm (Thiên Cấm Sơn) tạo thành Thất Sơn. Cùng 6 ngọn núi kia, núi Nước cũng đượm đầy màu sắc huyền bí, siêu nhiên.

Bay bổng trí tưởng tượng

Bên chân núi Nước là Linh Bửu Tự. Các ông thủ lễ (tức là những người luân phiên trực tại chùa mỗi ngày) cho biết chùa được Đức Bổn Sư Ngô Lợi (1831-1890, tên thật Ngô Viện, còn có tên Ngô Tự Lợi, giáo chủ đạo Hiếu Ân Hiếu Nghĩa) dựng năm 1884.

Là ngôi chùa của vị chân tu yêu nước nên đến núi Nước lúc nào du khách cũng được các ông thủ lễ vừa hướng dẫn tham quan vừa kể nhiều huyền thoại, có huyền thoại hoang đường nhưng thấm đẫm tình dân tộc.

< Trên núi Nước nhìn xuống cánh đồng bao là, phía xa là Núi Dài (Ngọa Long Sơn).

Núi Nước thật đẹp như cảnh tiên nơi hạ giới. Đến đây, khách sẽ bái phục bàn tay thiên nhiên tài hoa đã khắc tạc đá thành những hình ảnh đơn sơ, tạo ấn tượng tâm linh kỳ bí. Hông trái Linh Bửu Tự là hòn đá khổng lồ như trái xoài rụng, có tên Trứng Đá. Còn Miệng Bà Chằn là cục đá hình ô-val, không có mắt mũi, chỉ có cái miệng to. Đá Con Cóc dáng lom khom như cóc nhảy.

< Rùa đá trên đỉnh Thủy Đài Sơn.

Một vách núi có vết khuyết giống bàn chân giẫm, thủ lễ Nguyễn Văn Đổng bảo đây là Bàn Chân Tiên. Rồi ông ngâm nga: "Bàn chân trên đá còn in dấu/Chứng tỏ Phật Tiên đã xuống trần". Trí tưởng tượng được nhấn cao hơn tại Miếu Cô Năm – người tu tại đây rồi mất khoảng 40 năm trước.

Trong hang miếu nhỏ hẹp có chiếc Võng Cô Năm nằm khi xưa. Võng là tảng đá dẹp cong hình chiếc xuồng. Ngoài miếu có hai vết lõm gọi Dấu Tiên Quỳ.


< Trứng đá Thủy Đài Sơn.

Sân Tiên là tảng đá trên cao nhứt núi, rộng khoảng 20m2. Đứng nơi nầy nhìn trước mặt phong cảnh vừa hùng vĩ với núi non trùng điệp, vừa lãng mạn với ruộng vườn xanh mướt, lẫn trong đó là những ngôi nhà nông thôn xinh xắn, thanh bình, khách có cảm giác như đang phiêu diêu trên ngàn mây. Đáng nói là núi chỉ toàn đá tảng to lớn, vậy mà nơi nào có kẽ hở là có bóng cây cổ thụ.

Huyền thoại... dễ thương

< Cổ thụ trên Núi Nước.

Bà Phạm Thị Ê (73 tuổi) hào hứng chỉ một tảng đá, nói: 'Nỏ Thần Cung của An Dương Vương'. Bà kể, khi ngai vàng bị Thục Phán chiếm, An Dương Vương chạy tới núi Nước, lúc bấy giờ là hòn đảo giữa biển thì cùng đường. Biết công chúa phản bội, vua chém đầu nàng, liệng cây búa. Vách núi còn dấu búa xưa... Bên trong một hõm đá có tượng con rùa xây bằng đá núi và xi măng nổi cao trên một bệ đá.

Tương truyền, thuở xa xưa có người chôn sâu trụ đá khắc chữ Tàu cốt trấn ếm long mạch. Ngô Lợi biết cho đào lên, phá hủy rồi cho xây con rùa nầy. Người ta gọi đó là thần Kim Quy.

Mùa nắng hồ khô rang. Nhưng mùa mưa, hồ lúc nào cũng có nước. Đặc biệt có cả nước lớn nước ròng. Nhìn xuống chân núi, cánh đồng xanh mướt lúa, có chiếc cầu cây bắc ngang đẹp như tranh. Đầu cầu có tảng đá lớn có hình hai con voi. Bà Ê bảo đó là voi thần của Bà Trưng Trắc, Trưng Nhị, còn gọi Cục Đá Ông Tượng.

Núi Nước là một trong 37 ngọn núi thuộc các huyện: Tri Tôn, Tịnh Biên, Thoại Sơn, và thị xã Châu Đốc của tỉnh An Giang. Là ngọn núi thấp nhất nước vì như hòn non bộ nhưng nếu được quy hoạch, quảng bá: núi Nước sẽ là trọng điểm du lịch An Giang vì leo núi không hề mệt lại được nghe kể nhiều huyền tích dẫu hoang đường nhưng thấm đẫm tự tình dân tộc.

Theo Cúc Tần (báo Cần Thơ) + internet
Du lịch, GO!

Vượt đỉnh Nhìu Cồ San

Không nổi tiếng, hùng vĩ như Phan Xi Păng nhưng vẻ hoang sơ với những cánh rừng nguyên sinh và thảm thực vật phong phú, núi Nhìu Cồ San có sức hấp dẫn mạnh mẽ với du khách.

< Đỉnh Nhìu Cồ San ẩn kín trong mây mù.

Núi Nhìu Cồ San nằm ở hướng Tây Bắc bản Nhìu Cồ San thuộc địa phận xã Sàng Ma Sáo - huyện Bát Xát và là một trong 2 đỉnh núi cao nhất khu vực này. Nhìu Cồ San là dãy núi thuộc hệ thống núi Hoàng Liên Sơn, kéo dài từ Lai Châu sang Bát Xát - Lào Cai, có đỉnh cao hơn 2600m so với mực nước biển.

Theo tiếng địa phương, Nhìu Cồ San có nghĩa là núi Sừng Trâu. Tên này xuất phát từ việc những ngày trời nắng, không có sương mù bao phủ, đứng từ xa, có thể nhìn thấy đỉnh núi hình dáng giống như chiếc sừng trâu.

Đầu thế kỷ 20 miền Tây Bắc vẫn còn là một xứ sở hoang sơ hoàn toàn cách biệt với đồng bằng. Phong Thổ khi ấy có lẽ là một trong những địa danh xa xôi nhất, hoang vu nhất nhưng lại chiếm giữ một vị trí chiến lược trấn giữ biên giới phía Bắc.

Năm 1927, người Pháp huy động hàng ngàn dân phu người Mèo Thái trong vùng làm một con đường mòn Pavi vượt dãy Hoàng Liên Sơn, nối liền Phong Thổ với thung lũng Mường Hum (thuộc huyện Bát Xát - Lào Cai).

< Con đường đá Pavi.

Thời ấy, đây là con đường liên lạc duy nhất giữa hai tỉnh Lao Cai và Lai Châu. Tổng cộng chiều dài con đường này là 80km. Tuy nhiên ngày nay chỉ còn 30km là giữ được tình trạng nguyên thuỷ của nó... được gầy dựng bởi hàng vạn tảng đá cuội xếp chặt vào với nhau, trơ trơ ra với nắng gió suốt gần một thế kỷ nay. 30 cây số đường rừng này cực kỳ hoang vu, vắt vẻo qua dãy núi Nhìu Cồ San, xuyên qua một cánh rừng già nguyên sinh. Nếu đứng từ đỉnh núi có thể nhìn thấy con đường đá này tựa lằn kẻ chỉ thấp thoáng giữa cây rừng.

Thực ra, mục đích của người Pháp khi làm con đường đá này là để thu hoạch thảo quả - loại quả cây có giá trị nhưng chỉ sống được trong rừng già, nơi âm u lạnh lẽo không có ánh nắng mặt trời (cây thảo quả rất kỵ ánh sáng).

Hướng trekking lên đỉnh thường từ bản Nhìu Cồ San - Sàng Ma Sáo. Tại đây có 2 con đường đá: một sang xã Sin Suối Hồ, huyện Phong Thổ (Lai Châu) và một đi ngược lên phía Y Tý ở bên kia sườn núi.

Từ trung tâm xã Sàng Ma Sáo tới nơi bắt đầu của đường mòn dẫn lên núi Nhìu Cồ San khoảng gần 10 km. Ngay khi đặt chân đến đây, bạn có thể cảm nhận được không khí mát lành, với những tán cây dập dìu. Phía xa xa, ẩn hiện trong sương là những bản làng của đồng bào dân tộc Mông, với những thảm ruộng bậc thang vàng óng vào mùa lúa chín.

Đi bộ khoảng 1 km, một bãi đất bằng phẳng, rộng hàng chục ha, đang được người dân trong xã Sàng Ma Sáo cải tạo, thử nghiệm cấy trồng lúa. Đi qua bãi đất phẳng, trước mắt bạn sẽ hiện ra những cánh rừng già, có đủ các loại cây gỗ quý, hàng trăm năm tuổi, vươn mình giữa đại ngàn, hai bên đường mòn với nhiều loài hoa đua nhau khoe sắc, dưới tán cây rừng là những nương thảo quả xanh tốt. Giữa đại ngàn, những nụ cười thân thiện, cùng hương thơm tỏa ra từ gùi thảo quả của đồng bào dân tộc Mông tạo cho bạn cảm giác thật thoải mái, dễ chịu.

Về độ thử thách thì cung đường Nhìu Cồ San này ngắn nhưng từ khoảng độ cao 2.250m lên tới đỉnh rất vất vả, không có đường mòn, đoạn thì tre trúc, cây bụi dày đặc có lúc giãy dụa mãi mới lách qua được. Có đoạn tới vài chục hay cả trăm mét bò men theo vách núi nghiêng 60-70% - chân đạp lên trúc, tay bám vào trúc mà đi, muốn nghỉ cũng không được do càng nghỉ càng mỏi vì chân lúc nào cũng đặt nghiêng, thậm chí phải đứng trên cạnh bàn chân, gần đỉnh thì đi leo ngược con suối nhỏ dốc và trơn.

Nhìu Cồ San là một trong những ngọn núi đẹp của khu vực Tây Bắc, vẻ nguyên sơ của những tán rừng già, cùng sự mến khách của đồng bào nơi đây chắc chắn sẽ hấp dẫn du khách không chỉ một lần đến…

Lưu ý:
- Cũng như những vùng núi cao hoang vu khác: bạn phải cần đến porter: người dẫn đường, cũng chính là dân bản.
- Đến những vùng nhạy cảm thì chứng minh thư cũng quan trọng ngang với hộ chiếu ở nước ngoài.
- Nếu người dân hay bộ đội biên phòng hỏi đi đâu, bạn nên trả lời là 'Đi du lịch' chứ đừng nói chung chung là 'đi chơi' vì người ta sẽ bảo 'đi chơi sao lại vào đây, đây có gì mà chơi...' và cho rằng bạn làm điều mờ ám gì đó.
- Đa phần bộ đội và chính quyền đều không làm khó dễ gì mình trừ những hôm họ khó tính. Ai cũng khuyên gọi điện hỏi thăm cán bộ ở điểm đến trước khi đi nhưng điều này sẽ khiến họ bắt xin một lô những giấy phép không cần thiết... trong khi thật tế chỉ cần chứng minh nhân dân là đủ rồi.

Du lịch, GO!

Chơi núi

(SGTT) - Du sơn ngoạn thuỷ tự cổ chí kim có khi nào không là thú chơi tao nhã, mà có tâm hồn phóng khoáng như mây gió thì mới yêu được núi. Và tất nhiên, cũng phải có sức mới có thể vịn đá băng khe để lên tới những nơi lưng chừng trời.

Du lịch kiểu này bây giờ không còn là thú chơi của tao nhân mặc khách kiểu Lý Bạch xưa. Mà là phương thức phượt đầy chất lãng mạn của những người đã quá ngao ngán đường phố Hà Nội ngột ngạt khói xe, phố núi Sa Pa nhôm nhoam cửa kính và chằng chịt biển hiệu xanh đỏ, cũng đã đủ dị ứng với các thị trấn, thị tứ miền núi khác mà nơi nào cũng nhan nhản nhà nghỉ, quán nhậu.

Chiêm ngắm núi từ thấp đến cao

Đành rằng trên những cung đường Tây Bắc hay Đông Bắc không thiếu cảnh đẹp hoang sơ, song để tập hợp được đầy đủ cung bậc cảnh sắc từ mây tới ruộng bậc thang, từ nhà trình tường vàng óng ả trong nắng cho tới vạt váy đỏ rập rờn theo mỗi bước chân sơn nữ… thì hành trình ngắm núi sẽ bao hàm đủ. Núi ở đây không phải là một chỗ nào cụ thể mà bao gồm nhiều điểm khác nhau. Nơi gần nơi xa, nơi hiểm trở gian truân, chỗ khá gần với khu du lịch, mỗi rặng núi một vẻ khác nhau, nhưng đều hàm chứa vẻ hiểm trở và hùng vĩ của non sông cẩm tú.

Xưa kia, khi các cung đường Tây Bắc còn khá gian truân để đi bằng xe máy thì giới du lịch vẫn rủ nhau lên đỉnh Hàm Rồng ngay thị trấn du lịch Sa Pa để ngắm mây. Mây ở đây rất lạ, khi có khi không, đang quang quẻ trời xanh nắng vàng như mật bỗng chợt mây ùn ùn từ đâu đổ về xoá nhoà cảnh vật. Đứng trên sân mây ở núi Hàm Rồng mà nhìn xuống Sa Pa bỗng thấy thị trấn khác hẳn đi, cũng là những mái nhà, hàng cây quen thuộc mà hình như mang hồn phách khác, nhất là khi mây hay sương tràn về che bớt những bình inox, dây điện, bảng quảng cáo… và trả lại cho thị trấn nhỏ vẻ lãng mạn xa xưa.

Đệ nhất hùng sơn ở xứ này tất nhiên là đỉnh Fansipan cao 3.143m, đích đến của những tay leo núi. Song thật lòng mà kể thì đỉnh này chỉ leo nhằm mục đích chinh phục cột mốc thôi, còn về đẹp phải nhắc tới ngọn Ngũ Chỉ Sơn mà dân leo Fansipan ai cũng từng chiêm ngưỡng. Sừng sững đứng giữa một dải núi non trùng điệp của rặng Hoàng Liên Sơn, đỉnh núi mang khí thế ngất trời, được biết là ngọn núi cao thứ hai ở Việt Nam và cũng là thử thách ghê người cho những tay leo núi mạo hiểm. Không như tranh thuỷ mặc đã vẽ núi ắt hẳn có chùa, cổ tùng, mục đồng hay lão hổ, Ngũ Chỉ Sơn chẳng có chùa cũng không có đạo quán, chỉ là đỉnh núi nhọn vươn thẳng lên trời xanh, quanh năm sương giăng mây phủ và mỗi khi lộ ra trong thời tiết trong trẻo thì vẻ đẹp mê hồn.

Con người và cảnh sắc trong núi

Cũng đẹp như thế là mấy đỉnh núi ở phía sau đèo Ô Quy Hồ, ven con đường thiên lý nối Lào Cai tới Yên Bái. Núi tiếp núi, đèo tiếp đèo, trên con đường đó thấp thoáng những bản làng đẹp như tranh, có dòng suối chảy lững lờ mà mỗi chiều các chị, các cô người Thái vẫn tới tắm theo đúng lối nguyên sơ như cây cỏ. Cảnh phụ nữ Thái tắm suối đã từ bao lâu nay là niềm say mê cho các tay nhiếp ảnh và cánh lữ hành, đi vào nỗi nhớ đằm thắm sau hành trình, để lại phía sau cả bản làng, cả núi rừng đẹp như chốn Thiên Thai.

Lên tới Yên Bái, cảnh sắc núi sẽ khác bên Lào Cai đôi chút, còn khi đã qua đèo Khâu Vai để nhập vào thế giới của ruộng bậc thang thì những ngọn núi ở đây lại chứa vẻ đẹp hiền hoà hơn, êm dịu hơn. Không còn cái khí chất hùng vĩ ngút trời, không có những vạt núi nhọn và khe đá hiểm, chỉ còn triền miên vạt núi được xẻ thành ruộng bậc thang, tập hợp từ Tú Lệ tới Mù Cang Chải để tạo nên bức tranh tuyệt đẹp vào mỗi mùa lúa chín hay mùa vào nước. Không biết đã qua bao nhiêu đời cần mẫn mà các sườn núi được gọt phẳng phiu, đắp bờ, dẫn nước... để phục vụ cho việc gieo cấy của các bản làng người Mông.

Mỗi mùa lúa chín, các nhóm nhiếp ảnh lại từ khắp nơi tìm về, chiêm ngưỡng và ghi lại hình ảnh của những vạt ruộng đẹp như mơ. Đi sâu theo con đường La Pán Tẩn, ngược lên sườn núi chênh vênh, càng lên cao tầm mắt càng được mở bung với ngút ngàn ruộng trên cao, ruộng dưới thấp. Và ở nơi tận cùng con đường nhỏ sẽ là một hình ảnh tuyệt đẹp, một đỉnh núi nhỏ tròn trịa như mâm xôi nằm giữa những thửa ruộng đa hình đa sắc xung quanh. Tháng 9 lúa vàng, tháng 6 mùa vào nước, mỗi năm hai lần giới chơi ảnh lại lặn lội tới Mù Cang Chải, ngược xuôi trên những con đường vào La Pán Tẩn, Chế Cu Nha… để ngắm nhìn cảnh sắc hùng vĩ của núi và những mảng đồ hoạ đẹp như mơ của ruộng bậc thang.

Chơi trên núi và vào thăm những bản người Mông chênh vênh giữa lưng chừng trời, ngắm người phụ nữ địu con ra ruộng, nhìn lũ trẻ chơi với nhau trên bờ ruộng mới thấy cuộc sống thật đơn giản theo đúng lý của nó, còn những phức tạp huyền hoặc của đời thường do chính con người tạo ra. Buổi tối về nhà trọ, uống với nhau chai rượu táo mèo, thưởng thức món gà với xôi nấu từ nếp Tú Lệ nức danh khắp vùng Tây Bắc, lôi máy ảnh ra ngắm lại file, cuộc đời du ngoạn có lẽ chẳng có thú nào bằng lúc đó.

Rồi còn nhiều lắm những dải núi hùng vĩ ở miền Đông Bắc, từ Hoàng Su Phì cho tới Mã Pí Lèng, trên cung đường tới Hà Giang phô bày biết bao nhiêu ngọn núi đẹp. Hai đỉnh núi tròn trịa đẹp như bầu ngực thiếu nữ ở Quản Bạ, những dãy núi đá tai mèo sắc nhọn khô khát ở Đồng Văn, triền núi sâu hun hút khi đứng trên đèo Mã Pí Lèng nhìn xuống dòng Nho Quế nhỏ như sợi chỉ chảy ngoằn ngoèo dưới vực…

Mỗi nơi một vẻ, cảnh sắc miền cao có khi nào dùng lời mà tả cho hết, bởi vậy, dù trên thực tế vùng sơn cước chẳng bao giờ gặp những hình tượng kiểu như đạo quán uy nghi thâm trầm, chùa cổ u tịch khuất trong mây như truyện kiếm hiệp, nhưng đi ngao du vào núi vẫn là cái thú chơi đầy huyễn dụ. Biết đâu, ở nơi nào đó, ta lại gặp cảnh sắc hệt Từ Thức nhập Thiên Thai?

Theo Thái A (Sàigòn Tiếp Thị)
Du lịch, GO!